متن خبر :
به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، در حدیثی گرانبها از پیامبر اکرم (ص) میخوانیم: «آیا شما را از زنانی که اهل بهشتاند آگاه کنم؟ زن مهربانی که فرزند بسیار آورد و هنگامی که بدی کرد به همسرش بگوید من دست در دست توأم چشم برهم نمیگذارم مگر اینکه از من راضی شوی» (سنن کبری ج۵ ص۳۶۱). این کلام نورانی، نقشهای است الهی برای ترسیم جامعهای آرمانی که در آن، خانواده کانون اصلی سعادت دنیوی و اخروی است. این مقاله، با الهام از این حدیث شریف، به بررسی ابعاد مختلف فرزندآوری، تربیت، مهربانی و فرهنگ آشتی در زندگی خانوادگی میپردازد.
برکت فرزندآوری؛ سرمایهگذاری برای آخرت
۱.۱ فرزند، مایه برکت و رحمت
در فرهنگ اسلامی، فرزند نه تنها یک مسئولیت، بلکه موهبتی الهی و وسیلهای برای تکامل معنوی والدین است. پیامبر گرامی اسلام (ص) فرمودند: «تزوجوا الودود الولود؛ با زنان مهربان و پرزاد و رود ازدواج کنید». این تأکید، نشان از جایگاه رفیع فرزندآوری در ساختار خانواده اسلامی دارد.
۱.۲ ثواب فرزندآوری در روایات
· صدقه جاریه: فرزند صالح، پس از مرگ والدین، به دعا و اعمال نیکی که انجام میدهد، برای آنان پاداش میفرستد.
· شفاعت در قیامت: پیامبر (ص) فرمودند: «اگر فرزند از دست رفتهای دارید، منتظر شفاعت او باشید».
· افزایش روزی: خداوند در قرآن میفرماید: «اگر فقیرید، خداوند شما را از فضل خود بینیاز میکند» (نور: ۳۲).
۱.۳ فرزندآوری مسئولانه
توجه به این نکته ضروری است که فرزندآوری در اسلام، همراه با مسئولیتپذیری و توجه به شرایط اقتصادی، اجتماعی و توانایی تربیتی است. اسلام دین اعتدال است و فرزندآوری باید با برنامهریزی و تدبیر همراه باشد.
تربیت فرزند؛ هنر انسانسازی
۲.۱ تربیت، عبادتی بزرگ
امام علی (ع) میفرمایند: «حق الولد علی الوالد أن یحسن اسمه و یحسن أدبه و یعلمه القرآن»؛ حق فرزند بر پدر این است که نام نیکو برایش انتخاب کند، ادبش را نیکو سازد و به او قرآن بیاموزد.
۲.۲ اصول تربیت در سیره معصومین
· محبت: پیامبر (ص) با کودکان با محبت و احترام رفتار میکردند.
· الگوسازی: والدین با رفتار خود، اولین و مؤثرترین الگوهای فرزندان هستند.
· تعلیم قرآن: آموزش قرآن به عنوان اساس هویت دینی.
· پرورش عقلانی: تشویق به تفکر و پرسشگری.
· تربیت اجتماعی: آموزش مهارتهای زندگی و مسئولیتپذیری.
۲.۳ مراحل تربیت
· دوره اول (تا ۷ سال): دوره بازی و محبت
· دوره دوم (۷ تا ۱۴ سال): دوره آموزش و نظمپذیری
· دوره سوم (۱۴ تا ۲۱ سال): دوره مشاوره و دوستی
مهربانی؛ قلب تپنده خانواده
۳.۱ زن مهربان، نگین بهشت
در حدیث آغاز مقاله، اولین ویژگی زن بهشتی، “مهربانی” ذکر شده است. مهربانی، انرژی مثبتی است که فضای خانواده را از تلخی و سردی میرهاند.
۳.۲ ابعاد مهربانی در خانواده
· مهربانی با همسر: که سنگ بنای خانواده است.
· مهربانی با فرزندان: که امنیت عاطفی آنان را تأمین میکند.
· مهربانی با خویشاوندان: که شبکه حمایتی خانواده را تقویت میکند.
۳.۳ آثار مهربانی
· استحکام بنیان خانواده
· سلامت روانی اعضا
· الگوسازی برای نسل آینده
· جلب رحمت الهی
هنر آشتی؛ پیروزی عشق بر کینه
۴.۱ فرهنگ آشتیجویی
جمله «من دست در دست توأم چشم برهم نمیگذارم مگر اینکه از من راضی شوی» در حدیث نبوی، نشاندهنده فرهنگ متعالی آشتیجویی در خانواده اسلامی است. این رفتار، نشان از بلوغ عاطفی و مسئولیتپذیری زن مسلمان دارد.
۴.۲ قهر و آشتی در زندگی زناشویی
· قهر طبیعی اما مذموم: قهر و اختلاف در زندگی طبیعی است، اما تداوم آن مذموم است.
· آشتی، عبادتی والا: پیامبر (ص) فرمودند: «آشتی دادن بین مردم از بسیاری از نمازها و روزهها برتر است».
۴.۳ راهکارهای عملی برای آشتی
· پیشدستی در عذرخواهی: که نشانه بزرگی روح است.
· گفتگوی مؤثر: بدون سرزنش و تحقیر.
· توجه به زبان بدن: نگاه محبتآمیز، لبخند و تماس فیزیکی محبتآمیز.
· یادآوری خاطرات خوب: زنده کردن لحظات زیبای گذشته.
· گذشت و بخشش: که کلید رهایی از کینههاست.
زن بهشتی؛ الگویی برای جامعه
۵.۱ ویژگیهای زن بهشتی در پرتو حدیث
· مهربانی: به عنوان خصیصه اصلی
· فرزندآوری: با مسئولیت و آگاهی
· آشتیجویی: به عنوان یک ارزش
· مسئولیتپذیری: در قبال احساسات همسر
· عبادت عملی: که زندگی را معبد میسازد
۵.۲ زن، مدیر عواطف خانواده
زن در خانواده اسلامی، نه تنها مدیر خانه، بلکه مدیر عواطف و احساسات است. او با مهربانی و آشتیجویی، فضایی بهشتی در خانه میآفریند.
۵.۳ تعادل در نقشها
زن مسلمان، در عین توجه به نقش مادری و همسری، نباید از رشد شخصیتی و معنوی خود غافل شود. اسلام برای زن، کرامت و ارزش والایی قائل است.
نتیجهگیری: بهشت در خانه ما
از مجموع آنچه گفته شد، درمییابیم که خانواده موفق در اسلام، بر چهار ستون استوار است:
۱. فرزندآوری با برکت با نگاهی مسئولانه و آگاهانه
۲.تربیت الهی با محوریت انسانسازی
۳.مهربانی دائمی به عنوان جوهره روابط
۴.فرهنگ آشتی به عنوان راهبردی برای تداوم زندگی
حدیث شریف پیامبر (ص) به ما میآموزد که بهشت، آنقدرها هم از ما دور نیست. بهشت را میتوان در همین دنیا و در دل خانوادههایی یافت که با مهربانی، صبر، گذشت و مسئولیتپذیری بنا شدهاند. زن بهشتی، نه موجودی خیالی، که الگویی دستیافتنی برای هر زن مسلمانی است که میخواهد زندگی خود و خانوادهاش را به باغی از بهشت تبدیل کند.
باشد که با تأسی به این سیره نورانی، خانوادههایی استوار، پربرکت و سرشار از محبت بنا کنیم که هم در دنیا مایه آرامش و هم در آخرت موجب رستگاری باشند.
منبع: ابنا
Source link